Menu

Arapça Dersleri İsm-i Alet

    BİR ÖNCEKİ                                                                                                                                 BİR SONRAKİ

    Arapça Dersleri İsm-i Alet

     

    İSM-İ ALET

    Bir işin yapılmasında kullanılan alete isim olan kelimelerdir. İsm-i zaman ve ism-i mekânın mim (م)’inin üstünle bağlanmasına karşılık ismi âlet’in mimi esre ile bağlanır. Sülâsî mâlum ve müteaddî fiillerden türetilen ve semâi (işitilerek bilinen) 3 vezni vardır:

    مِفْعَالٌ

    مِفْعَلَةٌ

    مِفْعَلٌ

    (مِفْعَلٌ) veznine ait örnekler:

    بَرَدَ -ُ

    törpüledi

    مِبْرَدٌ

    eğe

    نَبَرَ -ِ

    kaldırdı, yükseltti

    مِنْبَرٌ

    minber

    كَسَرَ -ِ

    kırdı

    مِكْسَرٌ

    mikser, kırma aracı

    صَعِدَ -َ

    çıktı yükseldi

    مِصْعَدٌ

    asansör (yükselme aleti)

    مِهْجَرٌ

    mikroskop

    مِقْلَى

    tava

    مِثْقَبٌ

    matkap

    مِحْلَقٌ

    traş makinası

    (مِفْعَلَةٌ) veznine ait örnekler:

    لَعِقَ

    yaladı

    مِلْعَقَةٌ

    kaşık

    طَرَقَ

    vurdu

    مِطْرَقَةٌ

    çekiç

    سَطَرَ

    çizgi çekti

    مِسْطَرَةٌ

    cetvel

    كَنَسَ

    süpürdü

    مِكْنَسَةٌ

    süpürge

    مِرْضَعَةٌ

    biberon

    مِحْفَظَةٌ

    çanta

    مِنْشَفَةٌ

    havlu

    مِنْضَدَةٌ

    masa

    مِظَلَّةٌ

    şemsiye

    مِرْوَحَةٌ

    pervane, vantilatör

    مِغْرَفَةٌ

    kevgir

    مِمْفَلَةٌ

    oklava

    مِمْلَحَةٌ

    tuzluk

    مِدْفَأَةٌ

    soba

      

    (مِفْعَالٌ) veznine ait örnekler:

    نَظَرَ

    baktı

    مِنْظَارٌ

    dürbün

    فَتَحَ

    açtı

    مِفْتاَحٌ

    anahtar

    وَزَنَ

    tarttı

    مِيزاَنٌ

    terâzi

    كاَلَ

    ölçtü

    مِكْياَلٌ

    ölçek

    رَآى

    gördü

    مِرْآةٌ

    ayna

    كَوَى

    dağladı

    مِكْواَةٌ

    ütü

    مِصْباَحٌ

    lâmba

    مِمْحاَةٌ

    silgi

    مِزْماَرٌ

    zurna, kaval,

    مِرْحاَضٌ

    tuvalet

    مِذْياَعٌ

    radyo

    مِرْصاَدٌ

    teleskop

    *Bazen ism-i alet yukarıdaki kalıpların dışından da gelebilir:

    سِكِّينٌ

    bıçak

    شَوْكَةٌ

    çatal

    قَلَمٌ

    kalem

    فَأْسٌ

    balta

    *Mısır Arap dili heyeti فَعاَّلَةٌ kalıbının ism-i âlet için elverişli olduğunu belirtmiştir[1].

    ثَلاَّجَةٌ

    buzdolabı

    غَساَّلَةٌ

    çamaşır makinası

    شَواَّيَةٌ

    et kızartma makinası (ızgara)

    خَرَّامَةٌ

    blendir

    Cümle Örnekleri:

    أَكَلَ الرَّجُلُ الطَّعاَمَ بِالْمِلْعَقَةِ.

    Adam yemeği kaşıkla yedi.

    طَرَقَ الْحَداَّدُ الْحَدِيدَ بِالْمِطْرَقَةِ.

    Demirci demire çekiçle vurdu.

    فَتَحَتِ الْمَرْأَةُ الْباَبَ بِالْمِفْتاَحِ.

    Kadın kapıyı anahtarla açtı.

    بَرَدَ الْحَداَّدُ الْحَدِيدَ بِالْمِبْرَدِ.

    Demirci demiri eğe ile törpüledi.

    كَنَسْناَ الْأَرْضَ بِالْمِكْنَسَةِ.

    Yeri süpürge ile süpürdük.

    اَلْمِكْوَى آلَةٌ حَدِيثَةٌ.

    Ütü yeni (modern) bir alettir.

    وَضَعْتُ مِحْفَظَتِي عَلَى الْمِنْضَدَةِ.

    Çantamı masanın üzerine koydum.

     

     

    BİR ÖNCEKİ
                                                                                                                                    BİR SONRAKİ

    Etiketler

    Yorum ekle


    Güvenlik kodu
    Yenile

    yukarı çık